ลาไปทำฟันใช้ลาอะไร ลาป่วยได้ไหม ต้องมีใบรับรองแพทย์หรือเปล่า

ลาไปทำฟันใช้ลาอะไร ต้องแยกก่อนว่าป่วยจริงจากอาการทางฟัน หรือไปตรวจและดูแลตามนัดโดยไม่มีอาการป่วย เพราะมาตรา 32 ให้ลาป่วยได้เท่าที่ป่วยจริง ส่วนการไปตามนัดต้องพิจารณาเหตุและระเบียบการลาที่เกี่ยวข้อง การลาป่วยตั้งแต่ 3 วันทำงานขึ้นไป นายจ้างอาจขอใบรับรองตามมาตรา 32 โดยเกณฑ์เอกสารและเพดานจ่ายค่าจ้างเป็นคนละเรื่องกับประเภทวันลา จึงควรแจ้ง HR ให้ชัดเจนเพื่อวางแผนสวัสดิการพนักงานและจัดเวลารักษาให้เหมาะสม

ปวดฟันหรือป่วยจากฟัน ลาป่วยได้ตามกฎหมาย

มาตรา 32 ของพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน ปี 1998 วางหลักว่าลูกจ้างมีสิทธิลาป่วยได้เท่าที่ป่วยจริง เมื่อนำมาพิจารณากรณีทำฟัน จึงต้องดูอาการและข้อเท็จจริงของการเจ็บป่วย ไม่ตัดสินจากคำว่า “ไปคลินิก” หรือ “มีใบนัด” อย่างเดียว ตัวอย่างเช่น มีอาการปวดฟันหรือเจ็บป่วยจนต้องรับการรักษาและพักตามอาการ ให้พิจารณาภายใต้หลักการลาป่วยนี้

ส่วนค่าจ้างเป็นอีกประเด็นหนึ่ง มาตรา 57 กำหนดให้นายจ้างจ่ายค่าจ้างวันลาป่วยตามมาตรา 32 เท่ากับอัตราค่าจ้างในวันทำงานตลอดระยะเวลาที่ลา แต่ไม่เกิน 30 วันทำงานต่อปี จึงไม่ควรเขียนว่าสิทธิลาป่วยทั้งหมดมีเพียง 30 วัน หรือถือว่าวันลาเกิน 30 วันเป็นการขาดงานโดยอัตโนมัติ

บทความนี้กล่าวถึงลูกจ้างที่อยู่ภายใต้พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน ไม่ใช้แทนระเบียบลาของข้าราชการหรือหน่วยงานที่ใช้กติกาคนละชุด และมาตรา 32 ยังแยกวันที่ไม่สามารถทำงานเพราะประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยเนื่องจากการทำงานออกจากวันลาป่วยตามมาตรานี้ด้วย

ลาป่วยกี่วันต้องมีใบรับรองแพทย์

ตัวบทมาตรา 32 ใช้เกณฑ์ “ตั้งแต่ 3 วันทำงานขึ้นไป” และใช้คำว่านายจ้าง “อาจ” ให้แสดงใบรับรองของแพทย์แผนปัจจุบันชั้นหนึ่งหรือของสถานพยาบาลของทางราชการ ไม่ใช่กำหนดว่าลาป่วยทุกครั้งต้องมีเอกสารดังกล่าวเสมอ หากไม่อาจแสดงใบรับรองตามที่ระบุ ให้ลูกจ้างชี้แจงให้นายจ้างทราบ

คำตอบของเจ้าหน้าที่บนเว็บไซต์กระทรวงแรงงานเรื่องลาป่วยกรณีต้องใช้ใบรับรองแพทย์ อธิบายกรณีลา 1 วันว่าเมื่อลูกจ้างป่วยจริงและปฏิบัติตามข้อบังคับ เช่น แจ้งการลาแล้ว นายจ้างมีหน้าที่จ่ายค่าจ้างภายในเพดานตามกฎหมาย HR จึงควรแยกการตรวจสอบว่าป่วยจริงและการแจ้งลา ออกจากการตั้งเงื่อนไขใบรับรองทุกครั้ง

• ตรวจว่าจำนวนวันเป็นวันทำงานตามตารางของลูกจ้าง ไม่ใช้ 3 วันปฏิทินแทนโดยอัตโนมัติ
• มีวิธีแจ้งลาและส่งคำชี้แจงที่พนักงานทำได้จริง โดยเฉพาะเมื่อป่วยฉุกเฉิน
• หากไม่มีใบรับรองตามที่ระบุ ให้รับคำชี้แจงและตรวจข้อเท็จจริง ไม่สรุปผลเพียงจากการไม่มีเอกสาร
• หากนายจ้างจัดแพทย์ไว้ มาตรา 32 ให้แพทย์นั้นออกใบรับรอง เว้นแต่ลูกจ้างไม่สามารถให้แพทย์นั้นตรวจได้

เกณฑ์เอกสารนี้ไม่ได้กำหนดจำนวนวันพักรักษาของแต่ละหัตถการ และการมีเอกสารนัดหมายเพียงอย่างเดียวก็ไม่ตอบว่าป่วยจริงหรือควรพักกี่วัน

นัดขูดหินปูนหรือตรวจฟันตามรอบ ใช้ลาประเภทไหน

หากไม่มีอาการป่วยและเป็นการตรวจหรือดูแลตามรอบ ไม่ควรรับรองว่าเป็นลาป่วยทุกนัด ให้พนักงานแจ้ง HR ล่วงหน้าถึงวันนัดและเวลาที่ต้องใช้ เพื่อพิจารณาวันหยุดพักผ่อนประจำปีที่ตกลงกัน การลาเพื่อกิจธุระอันจำเป็นเมื่อเข้าเงื่อนไข หรือเวลาสวัสดิการเพื่อพบผู้ให้บริการสุขภาพที่บริษัทมีจริง

การใช้ลากิจต้องพิจารณาว่าเข้าเหตุและเงื่อนไขที่เกี่ยวข้องหรือไม่ ไม่ควรเขียนว่าขูดหินปูนทุกครั้งเป็นกิจธุระอันจำเป็นโดยอัตโนมัติ หากระหว่างรักษาหรือหลังรักษามีการเจ็บป่วยจริง ต้องนำข้อเท็จจริงนั้นมาพิจารณาใหม่ ไม่ใช้ประเภทนัดเดิมเป็นข้อสรุปตลอดไป

ตัวอย่างข้อความแจ้ง HR ก่อนวันนัด

“มีนัดตรวจ/รักษาทางทันตกรรมวันที่ [วัน] เวลา [เวลา] คาดว่าจะต้องใช้เวลารวมเดินทาง [ช่วงเวลา] ขณะนี้ [มีอาการป่วย/เป็นนัดตามรอบ] ขอทราบประเภทลาและขั้นตอนที่เกี่ยวข้อง รวมถึงเอกสารที่ต้องส่ง หากผู้รักษาแนะนำให้พักเพิ่มเติม จะแจ้งอาการและช่วงเวลาตามข้อเท็จจริงให้ทราบ”

ข้อความนี้เป็นตัวอย่างประสานงาน ไม่ใช่แบบอนุมัติลา และไม่รับรองว่าผลอนุมัติหรือประเภทวันลาจะเหมือนกันทุกกรณี

ผ่าฟันคุดควรเผื่อวันลากี่วัน

ควรถามทันตแพทย์ก่อนผ่าว่าคาดว่าจะพักเท่าไร โดยบอกลักษณะงานจริง เช่น งานเอกสาร งานยกของ หรือหน้าที่ที่ต้องใช้สมาธิและความปลอดภัย ระยะพักขึ้นกับความยากของการผ่า จำนวนซี่ ยาระงับความรู้สึก และการฟื้นตัว ไม่ควรกำหนดวันลามาตรฐานเดียวทั้งบริษัท

เพื่อเป็นกรอบคุยเบื้องต้น คู่มือ Royal College of Surgeons of England ระบุว่าหลายคนหยุดงานประมาณ 1 ถึง 3 วันรวมวันผ่า และผู้ทำงานใช้แรงอาจต้องปรับการกลับทำงานตามอาการ ตัวเลขนี้เป็นคำแนะนำเรื่องการฟื้นตัวจากต่างประเทศ ไม่ใช่จำนวนวันลาที่กฎหมายไทยรับรอง และไม่ใช้แทนความเห็นผู้รักษารายบุคคล

• ก่อนผ่า: แจ้งหน้าที่งานให้ผู้รักษาประเมิน และวางแผนส่งต่องานกับหัวหน้า
• หลังผ่า: ปรับแผนจากอาการจริงและคำแนะนำที่ได้รับ ไม่ถือว่าทุกคนต้องกลับทันทีเมื่อครบจำนวนวันที่วางไว้
• หากฟื้นตัวไม่เป็นไปตามที่ผู้รักษาแนะนำ: ติดต่อผู้รักษาเพื่อประเมินและอัปเดตแผนงาน

เรื่องค่ารักษาและสิทธิเป็นอีกส่วนหนึ่ง อ่านรายละเอียดในผ่าฟันคุดประกันสังคม การใช้สิทธิรักษาไม่ได้กำหนดประเภทลาหรือจำนวนวันพักให้โดยอัตโนมัติ

ทำฟันที่บริษัทโดยไม่ต้องลาได้ไหม

การมีหน่วยทันตกรรมที่บริษัทอาจช่วยลดเวลาเดินทางไปสถานพยาบาล แต่จะไม่ต้องลงวันลาหรือไม่นั้นขึ้นกับนโยบายและการอนุญาตช่วงเวลารับบริการของบริษัท รวมถึงอาการหลังรักษา จึงไม่ควรประกาศว่าทุกคนทำฟันแล้วกลับทำงานได้ทันทีหรือไม่ต้องลาทุกกรณี

HR ควรกำหนดช่วงคิวที่อนุญาต ผู้ประสานงาน การจัดคนทดแทน และวิธีแจ้งเมื่อจำเป็นต้องพักต่อให้ชัดเจน บริการ Tooth Taxi ที่ออกหน่วยต้องยืนยันรายการและรอบบริการก่อน ไม่ถือว่าสามารถผ่าฟันคุดที่บริษัทได้เพียงเพราะมีหน่วยทันตกรรม

ดูแนวทางจัดรอบบริการในบทความสวัสดิการทำฟันพนักงานด้วยสิทธิประกันสังคม และวางเงื่อนไขเรื่องเวลางานควบคู่กับค่าใช้จ่ายก่อนเปิดลงทะเบียน

ทำให้การรักษาและการจัดเวลางานชัดเจนตั้งแต่ก่อนวันนัด

การพิจารณาลาไปทำฟันควรเริ่มจากเหตุการลาและอาการจริง แล้วแยกสิทธิลาป่วย การจ่ายค่าจ้าง และเอกสารประกอบออกจากกัน HR ควรสื่อสารขั้นตอนแจ้งลาและวางคนทดแทนให้พนักงานเข้ารักษาได้ ส่วนการจัดบริการ Tooth Taxi ถึงที่ทำงานสามารถนำมาวางแผนลดการเดินทางได้ โดยตกลงช่วงเวลารับบริการและเงื่อนไขกับบริษัทก่อน พร้อมให้ผู้รับบริการแจ้งเมื่อผู้รักษาแนะนำให้พักต่อ ไม่ใช้วันจัดกิจกรรมเป็นเหตุรับรองว่าทุกคนจะไม่ต้องลา

คำถามที่พบบ่อย

แหล่งอ้างอิง