ตรวจสุขภาพลูกจ้างตามปัจจัยเสี่ยง กฎหมายกำหนดให้นายจ้างทำอะไร

นายจ้างต้องจัดตรวจสุขภาพลูกจ้างที่ทำงานเกี่ยวกับปัจจัยเสี่ยงตามกฎกระทรวงปี 2020 โดยตรวจครั้งแรกให้เสร็จภายใน 30 วันนับแต่รับเข้าทำงาน และครั้งต่อไปอย่างน้อยปีละครั้ง พร้อมจัดทำสมุดสุขภาพ เก็บผล แจ้งลูกจ้าง และดำเนินการเมื่อพบความผิดปกติ หน้าที่นี้ต้องพิจารณาจากงานและปัจจัยเสี่ยง ไม่ใช่กำหนดให้พนักงานทุกตำแหน่งใช้แพ็กเกจเดียวกัน จึงควรแยกจากแผนสวัสดิการพนักงานที่บริษัทจัดเพิ่มเติมให้ชัดเจน

งานแบบไหนถือว่าเกี่ยวกับปัจจัยเสี่ยง

หน้าที่ตรวจสุขภาพพนักงานประจำปีตามกฎหมายต้องพิจารณาขอบเขตลูกจ้างที่อยู่ในเกณฑ์ก่อน จุดเริ่มต้นตามข้อ 2 ของกฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานการตรวจสุขภาพลูกจ้างซึ่งทำงานเกี่ยวกับปัจจัยเสี่ยง ปี 2020 คือดูว่างานของลูกจ้างเกี่ยวข้องกับปัจจัยเสี่ยงกลุ่มใด ไม่ใช้ชื่อแผนกหรือชื่อแพ็กเกจเป็นตัวตัดสิน

HR ควรร่วมกับเจ้าหน้าที่ความปลอดภัยและแพทย์ที่มีคุณสมบัติตามกฎหมาย จัดรายชื่อกลุ่มงานและข้อมูลการสัมผัสก่อนเลือกรายการตรวจ ไม่ควรกำหนดการตรวจจากอายุเพียงอย่างเดียว หรือสรุปว่าไม่มีหน้าที่ตรวจเพียงเพราะพนักงานยังไม่มีอาการ รายการตัวอย่างในบทความไม่ใช่รายการสารเคมีหรือเงื่อนไขคัดกรองครบถ้วน ให้เปิดประกาศฉบับเต็มประกอบ

นายจ้างต้องจัดตรวจเมื่อไรและบ่อยแค่ไหน

ข้อ 3 กำหนดรอบตรวจและคุณสมบัติแพทย์ ส่วนข้อ 4 แยกกรณีกลับเข้าทำงานหลังประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยไว้ต่างหาก HR จึงควรมีทั้งปฏิทินประจำปีและระบบติดตามเหตุการณ์รายบุคคล

การตรวจตามข้อ 3 ต้องกระทำโดยแพทย์ที่ได้รับวุฒิบัตรหรือหนังสืออนุมัติสาขาเวชศาสตร์ป้องกัน แขนงอาชีวเวชศาสตร์ หรือผ่านการอบรมด้านอาชีวเวชศาสตร์ตามหลักสูตรที่กระทรวงสาธารณสุขรับรอง ควรขอข้อมูลคุณสมบัติจากผู้ให้บริการตั้งแต่ขั้นเสนอราคา ไม่ใช้คำว่า “แพทย์ตรวจสุขภาพ” เพียงอย่างเดียวแทนการตรวจสอบ

ก่อนกลับเข้าทำงานตามข้อ 4 มีทางเลือกเรื่องความเห็นแพทย์และการจัดตรวจตามที่ตัวบทกำหนด จึงไม่ควรย่อเป็น “หยุด 3 วันต้องตรวจอาชีวเวชศาสตร์ใหม่ทุกคน” และไม่ควรนำไปปะปนกับหลักเกณฑ์ใบรับรองแพทย์เพื่อใช้สิทธิลาป่วย

สมุดสุขภาพประจำตัวลูกจ้างและการเก็บผล

เอกสารที่ HR ต้องติดตามมีทั้งบันทึกผลตรวจของแพทย์และสมุดสุขภาพประจำตัวลูกจ้าง ตามข้อ 5 แพทย์ต้องบันทึกรายละเอียดผลตรวจ พร้อมความเห็นถึงสภาวะสุขภาพที่มีผลกระทบหรือเป็นอุปสรรคต่องาน ลงลายมือชื่อและวันที่ตรวจหรือให้ความเห็น ส่วนข้อ 6 ให้นายจ้างจัดทำสมุดสุขภาพและบันทึกตามผลตรวจของแพทย์ทุกครั้ง

ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่องกำหนดแบบสมุดสุขภาพประจำตัวของลูกจ้างซึ่งทำงานเกี่ยวกับปัจจัยเสี่ยง ลงวันที่ 24 มิถุนายน 2021 กำหนดให้ใช้แบบแนบท้าย และยอมรับรูปแบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ HR จึงควรตรวจว่าระบบที่ใช้มีข้อมูลตามแบบ ไม่อาศัยเพียงไฟล์รายงานรวมของบริษัทแทนสมุดรายบุคคล

ในทางจัดการ ควรกำหนดผู้เข้าถึงข้อมูล ผู้สำรองข้อมูล และวิธีส่งมอบให้ชัดเจน แยกข้อมูลสุขภาพรายบุคคลออกจากรายงานภาพรวมที่ใช้วางแผนสวัสดิการ การใช้ระบบอิเล็กทรอนิกส์ไม่ได้ทำให้หน้าที่เก็บข้อมูลและมอบสมุดเมื่อสิ้นสุดการจ้างหายไป

ผลตรวจผิดปกติต้องรายงานอย่างไร

ต้องแยก “แจ้งลูกจ้าง” ตามข้อ 8 ออกจาก “ส่งผลต่อพนักงานตรวจความปลอดภัย” ตามข้อ 9 รวมทั้งจัดการรักษาและตรวจสอบหาสาเหตุ ไม่ใช่เพียงเก็บใบผลตรวจไว้รอรอบปีหน้า

คำว่า 3 วันและ 7 วันในข้อ 8 รวมถึง 30 วันในข้อ 9 ไม่ได้เขียนเป็น “วันทำงาน” จึงไม่ควรเติมคำนี้เอง และต้องบันทึกวันที่ทราบผลหรือทราบความผิดปกติให้ตรงเหตุการณ์ ส่วนข้อ 4 ใช้คำว่า “3 วันทำงานติดต่อกัน” โดยชัดแจ้ง

ใช้แบบ จผส. 1 และเก็บหลักฐานการส่ง

ประกาศกรมเรื่องกำหนดแบบและวิธีการส่งผลการตรวจสุขภาพของลูกจ้างที่ผิดปกติหรือที่มีอาการหรือเจ็บป่วยเนื่องจากการทำงาน การให้การรักษาพยาบาล และการป้องกันแก้ไข ลงวันที่ 24 มิถุนายน 2021 กำหนดแบบ จผส. 1 และรองรับการส่งผ่าน ระบบ e-service ของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน โดยลงทะเบียนรับรหัสผู้ใช้งานก่อน ทั้งยังไม่ตัดสิทธิส่งด้วยตนเอง ไปรษณีย์ หรือโทรสารตามประกาศ

การส่งทางระบบถือวันและเวลาที่ปรากฏในเครื่องคอมพิวเตอร์แม่ข่ายของกรม ควรเก็บหลักฐานการส่งให้ตรวจสอบได้ ไม่ใช้เวลาที่เริ่มเตรียมเอกสารเป็นหลักฐานว่าส่งแล้ว ก่อนยื่นจริงให้ตรวจช่องทางรับเรื่องและแบบที่หน่วยงานกำหนดในขณะนั้น

หากมีหลักฐานทางการแพทย์จากสถานพยาบาลของราชการหรือที่หน่วยงานรัฐจัดตั้งขึ้นว่าไม่อาจทำงานในหน้าที่เดิมได้ ข้อ 10 ให้นายจ้างเปลี่ยนงานตามที่เห็นสมควร โดยคำนึงถึงสุขภาพและความปลอดภัยของลูกจ้างเป็นสำคัญ

ตัวอย่างทะเบียนติดตามที่ HR คัดลอกไปทำตารางได้

“รหัสลูกจ้าง | กลุ่มงาน/ปัจจัยเสี่ยง | เหตุที่ต้องตรวจ | วันเริ่มงานหรือเปลี่ยนงาน | วันตรวจ | วันที่ทราบผล | วันแจ้งลูกจ้าง | การรักษา/สอบหาสาเหตุ | วันส่ง จผส. 1 | หลักฐานรับเรื่อง | ผู้รับผิดชอบ | รอบติดตาม”

ทะเบียนนี้เป็นตัวอย่างบริหารงาน ไม่ใช่แบบรายงานทางราชการ และไม่ใช้แทนสมุดสุขภาพหรือแบบ จผส. 1 ควรจำกัดการเข้าถึงเมื่อมีข้อมูลสุขภาพรายบุคคล

ตรวจตามกฎหมายกับตรวจสุขภาพทั่วไป จัดรอบเดียวกันได้ไหม

ในเชิงวางแผน บริษัทอาจประสานให้ตรวจในวันเดียวกันได้ แต่ต้องยืนยันกับผู้ให้บริการว่ารายการตรวจตามปัจจัยเสี่ยง คุณสมบัติแพทย์ เอกสาร และกำหนดเวลาครบตามกฎหมาย การรวมวันไม่ได้ทำให้แพ็กเกจสุขภาพทั่วไปใช้แทนการตรวจตามปัจจัยเสี่ยงได้โดยอัตโนมัติ

• ให้ใบเสนอราคาแยกงานตามปัจจัยเสี่ยงออกจากสวัสดิการทั่วไป และระบุแพทย์ผู้รับผิดชอบ
• จัดคิวพนักงานแต่ละกลุ่มจากรายการที่ต้องตรวจจริง มีแผนสำหรับผู้เข้าใหม่หรือย้ายงานที่รอรอบใหญ่ไม่ได้
• ตกลงวันส่งผล ช่องทางแจ้งผลรายบุคคล ผู้ติดตามผลผิดปกติ และผู้จัดทำรายงานก่อนวันบริการ
• หากเพิ่มตรวจฟัน ให้แยกผู้ให้บริการและขอบเขตทันตกรรม ไม่ถือว่าตรวจฟันแทนรายการตามปัจจัยเสี่ยงได้

การออกแบบรายการสุขภาพทั่วไปตามวัยและการเลือกสถานที่อ่านต่อได้ที่ตรวจสุขภาพประจำปีพนักงาน ตรวจอะไรบ้าง ส่วนบริษัทที่กำลังวางสวัสดิการพนักงานโรงงานควรจัดงบและผู้รับผิดชอบแยกจากหน้าที่ตรวจตามกฎหมาย

Tooth Taxi เป็นบริการทันตกรรมถึงที่ทำงาน บทความนี้ไม่ได้ระบุว่าเป็นผู้จัดตรวจอาชีวเวชศาสตร์หรือออกเอกสารรับรองการตรวจตามปัจจัยเสี่ยง หากบริษัทต้องการเพิ่มทันตกรรมเป็นสวัสดิการ ให้ประสานแยกจากทีมตรวจสุขภาพ และตรวจเงื่อนไขที่ ขั้นตอนใช้บริการ Tooth Taxi สำหรับองค์กร

วางระบบให้ครบทั้งวันตรวจและการติดตามผล

หน้าที่เรื่องตรวจสุขภาพลูกจ้างเริ่มตั้งแต่รู้ว่ามีงานเสี่ยงใด เลือกแพทย์และรายการตรวจให้เหมาะสม ไปจนถึงแจ้งผล เก็บข้อมูล และติดตามเมื่อผิดปกติ HR ควรทำงานกับเจ้าหน้าที่ความปลอดภัยและผู้ให้บริการทางการแพทย์กำหนดผู้รับผิดชอบให้ชัดเจน หากต้องการเพิ่มการดูแลช่องปากในแผนสุขภาพองค์กร สามารถประสาน Tooth Taxi เพื่อจัดบริการทันตกรรมถึงที่ทำงานตามเงื่อนไขพื้นที่และรอบบริการ โดยยืนยันรายการ ค่าใช้จ่าย และคิวแยกจากการตรวจตามปัจจัยเสี่ยงก่อนเปิดลงทะเบียน

คำถามที่พบบ่อย

แหล่งอ้างอิง